دستیابی به باكتری پروبیوتیك بومی بر علیه سم آفلاتوكسین مواد غذایی در تبریز

به گزارش پایگاه خبری آدینه پرس، علیرضا دهناد در گفتگو با خبرنگاران با بیان اینکه باکتری پروبیوتیک بومی بدست آمده دارای بیشترین میزان جذب آفلاتوکسین B1 بوده و به عنوان شرایط ایده آل برای حذف آفلاتوکسین معرفی شده است گفت: یافته‌هاي حاصل از این تحقیق نشان داد که حضور این باکتري پروبیوتیک بومی  در ترشحات دستگاه گوارش تاثیر مثبتی در حذف سم دارند

وی ادامه داد: به عنوان نمونه تا زمان مصرف غذاهاي پرچرب، میزان صفرا در روده بسیار کم است. این خود عاملی است که می‌تواند در جهت سازگار شدن باکتري‌ها و افزایش مقاومت آنها در برابر صفرا عمل کند. هم‌چنین وجود مواد غذایی در معده و روده می‌تواند سبب ایجاد سپر حفاظتی براي میکروارگانسیم‌ها شود و برخی از پروبیوتیک ها بدون اینکه با صفرا و یا سم تماسی یابند از روده و معده خارج می‌شوند

وی اذعان کرد: آفلاتوکسين‌ها، متابوليت ثانويه بعضي از قارچ‌ها ازجمله گونه‌هاي آسپرژيلوس مي‌باشند که توانايي جهش‌زايي، سرطان‌زايي و مهار سيستم ايمني در موجودات زنده را دارند. این قارچ‌ها در مواد غذايي خام و محصولات کشاورزي رشد مي‌کنند. با افزایش دانش و آگاهی از اینکه آفلاتوکسين‌ها خطر جدي براي سلامت مصرف کننده دارند محققان به دنبال حذف و کاهش اين نوع مايکوتوکسين‌ها در مواد غذايي هستند. روش‌هاي متعددي جهت سم زدايي و کاهش آنها در مواد غذايي و خوراک دام آلوده مثل جداسازي فيزيکي، غيرفعال کردن دمايي، تيمار با موادشيميايي، تشعشع و بيولوژيکي وجود دارد، که يکي از اساسي‌ترين روشها، استفاده بیولوژیکی از باکتر‌ي‌هاي خانواده اسيدلاکتيک مي‌باشد

عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گفت: آفلاتوکسین B1 یکی از قوي‌ترین هپاتوکارسینوژن‌هاي شناخته شــده در طبیعــت اســت کــه توســط (IARC) در گــروه کارسینوژن‌های گروه I رده بندي شـده اسـت. آفلاتوکسـین‌هـا سبب القاء سرطان در اندام‌ها به‌خصوص کبد مـی‌شـوند. مصـرف مستقیم آفلاتوکسین از طریق خوردن مواد غذایی آلوده با منشا گیاهی مثل غـلات، حبوبـات، میـوه‌هـا و دانـه‌هـاي روغنـی و ادویه‌ها ایجاد می‌شود، در حـالی کـه مصـرف غیـرمسـتقیم از طریق خوردن شیر یـا فـرآورده‌هـاي آن، گوشـت و تخـم‌مـرغ بوجود می‌آید. مصرف مستقیم به شدت حـادتر اسـت. زیرا در مصرف مستقیم آفلاتوکسین B1 عامل مسمومیت است. پروبیوتیک واژه‌اي است یونانی و به معناي «براي زندگی» می‌باشد. نقش مثبت عدیده‌اي از باکتري‌ها در مبحث سلامت براي اولین بار توسط دانشمند روسی معروف به پدر ایمن شناسی نوین و برنده جایزه نوبل به نام منچکوف در اوایل قرن بیستم مطرح شد او معتقد بود که این امکان وجود دارد که فلور میکروبی روده، با تجویز میکروب‌هاي شناخته شده مفید در مقابل میکروب‌هاي مضر، تقویت و مورد حمایت قرار می‌گیرد…..* افزود: پروبوتیک‌ها به عنوان میکروارگانیسم‌هاي زنده در مقادیر کافی با ایجاد خواص سلامتی بخش در میزبان، معرفی شده‌اند. لاکتوباسیلوس ها یکی از انواع پروبیوتیک‌ها است که کاربرد وسیعی در فرآورده‌هاي لبنی دارد و زنده‌مانی این باکتري بیشتر از سایر گونه‌هاست. لاکتوباسیلوس یک باکتري گرم مثبت، مزوفیل هموفرمنتاتیو اجباري، میکروآئروفیل، کاتالازمنفی و فاقد اسپور بوده و ظرفیت بالایی درتولید اسید دارد. در مطالعات متعدد اثرات سودمند آن از جمله مقاومت به اسید معده و نمک‌هاي صفراوي، قدرت چسبندگی به سلول‌هاي مخاط روده، مهار فعالیت باکتري‌ها و تولید مواد ضد میکروبی به اثبات رسیده است. در سال‌هاي اخیر باکتری‌هاي پروبیوتیک به صورت‌هاي مختلف در فرآورده‌هاي غذایی بکار گرفته شده‌اند. یکی از مهمترین این فرآورده‌ها ماست بیو “Bio-Yogurt” است. مقادیر مناسبی از سلول‌هاي زنده که به اصطلاح “حداقل درمانی” گفته می‌شود باید به طور منظم مصرف شوند تا اثرات پروبیوتیک‌ها را به شخص منتقل کنند. این میزان مصرف باید بیش از 100 گرم در روز و بیش از cfu/ml 106 باشد. ماست پروبیوتیک با افزودن لاکتوباسیلوس اسیدوفیلوس، لاکتوباسیلوس کازئی با/ یا بدون باکتري‌هاي آغازگر به شیر تولید می‌شود. البته تولید ماست‌هایی با خواص درمانی بدون حضور باکتري‌های آغازگر کار مشکلی است زیرا در عدم وجود باکتري‌هاي آغازگر، تولید اسید به وسیله پروبیوتیک‌ها به کندي صورت می‌گیرد. از سوي دیگر ماست حاصل در مقابل آلودگی ثانویه مقاوم نخواهد بود. خواص درمانی ماست پروبیوتیک در حضور باکتري‌هاي آغازگر معمولی تشدید می‌شود. هر چند که ماست‌هاي پروبیوتیکی متنوعی در جهان تولید می‌شود. تعداد و فعالیت باکتر‌ي‌هاي پروبیوتیک در این فرآورده‌ها در حد ایده‌آل نیست. امروزه استانداردهاي بین المللی وجود کمیته 107 cfu/ml باکتري پروبیوتیک را در محصولات سلامت بخش به هنگام مصرف فرآورده اجباري دانسته‌اند.

دهناد گفت: در این مطالعه مشخص گردید که حذف آفلاتوکسین B1 توسط سویه پروبیوتیکی لاکتوباسیلوس بومی بسیار موفقیت آمیز بود.